Dieta na wzdęty brzuch

4.6

Ocena klientów: 16 ocen

Data publikacji: 2021-09-01

Data aktualizacji: 2025-07-25

Wzdęty brzuch - jakie mogą być przyczyny?

Wzdęcia to problem, który dotyczy większości osób, zarówno kobiet jak i mężczyzn w każdym wieku. Szacuje się, że dotyczą około 16-30% populacji krajów zachodnich. Co może powodować wzdęcia? Wzdęcia spowodowane są przez nagromadzenie gazów w przewodzie pokarmowym, które dostają się tam podczas spożywania posiłków na skutek połykania powietrza lub powstają w czasie trawienia i fermentacji bakterii jelitowych. Na objętość gazów jelitowych produkowanych podczas fermentacji bakteryjnej wpływa ilość niestrawionych resztek pokarmowych oraz szlaków metabolicznych fermentacji bakteryjnej. Wzdęcia towarzyszą niektórym jednostkom chorobowym takim jak zespół jelita drażliwego (IBS), zespół przerostu bakteryjnego jelita cienkiego (SIBO), zaparcia, celiakia czy rak jelita grubego. U około 90% chorych na IBS pojawiają się wzdęcia. Wzdęty brzuch może również występować przy nietolerancjach pokarmowych. Jednym z najczęstszych tego rodzaju zaburzeń jest nietolerancja laktozy (cukru mlecznego), której towarzyszą wzdęcia, nadmiar gazów, bóle brzucha i biegunka. Przeczytaj więcej o przyczynach wzdęć brzucha.

Jak poradzić sobie ze wzdęciami?

Dieta na wzdęty brzuch Do powstawania wzdęć przyczynia się nieodpowiedni sposób żywienia. Najprostszym sposobem leczenia wzdęć jest zmiana diety i eliminacja produktów gazotwórczych i ciężkostrawnych. Pokarmy mogące powodować wzdęcia:

nasiona roślin strączkowych - bogate są we włókna roślinne, takie jak celuloza i związki siarki co wpływa na powstawanie gazów o nieprzyjemnym zapachu,
warzywa kapustne,
cebula, czosnek,
ciemne pieczywo, otręby i inne produkty o wysokiej zawartości węglowodanów złożonych, które uznawane są za związki trudne do przyswojenia przez organizm, np. błonnik pokarmowy rozkładany jest przez bakterie jelitowe, a u wielu osób jego wysokie spożycie skutkuje nadmierną produkcją gazów i wzdęciami,
napoje gazowane,
guma do żucia,
słodycze,
pokarmy smażone, tłuste i ciężkostrawne.

Osobom borykającym się z nietolerancją laktozy w łagodzeniu wzdęć mogą pomóc jogurty i inne mleczne produkty fermentowane. Warto spożywać mniej, a częściej np. 4-5 posiłków dziennie w regularnych odstępach czasowych. Należy zadbać również o prawidłowe nawodnienie. Pomocne może być prowadzenie dziennika żywieniowego i obserwacja reakcji organizmu po spożyciu danego produktu.

Dieta low-FODMAP

Trawieniu węglowodanów takich jak rafinoza, stachioza, fruktoza czy sorbitol towarzyszy zwiększona produkcja gazów jelitowych. Zaobserwowano, że u niektórych osób stosujących dietę bogatą w fermentowalne oligo-, di- i monosacharydy oraz poliole (FODMAP - Fermentale Oligosacharydes, Disacharydes, Mono and Polyols) dochodzi do wzmożonej fermentacji i produkcji gazów. Przykładowo fruktoza jest obecnym głównie w miodzie i owocach monosacharydem, który może być przyczyną wzdęć, produkcji dużej ilości gazów i bólów brzucha. Natomiast wiele osób posiadających nietolerancję fruktozy lub chorujących na zespół jelita drażliwego odczuwa poprawę podczas diety z ograniczoną ilością FODMAP (dieta low-FODMAP). Dieta low-FODMAP może być korzystna dla osób mających problemy ze wzdętym brzuchem.

Probiotyki jako wsparcie mikroflory jelitowej

Skład mikroflory jelitowej ma związek z produkcją gazów. Badania wykazały, że niektóre szczepy bakterii np. Enterobacteriaceae i Clostridia wpływają na nadmierną produkcję gazów. Probiotyki to żywe mikroorganizmy o korzystnym wpływie na organizm, mające na celu wsparcie równowagi mikroflory jelitowej. Szczepy bakterii probiotycznych mogą być pomocne przy wzdęciach, jednak potrzeba więcej badań w tym zakresie.

Jeśli wzdęcia są długotrwałe i powodują bóle brzucha warto wybrać się do lekarza.

Bibliografia:

Gulbicka P., Grzymisławski M., Wzdęcia brzucha – najczęstsze przyczyny i postępowanie. Pielęgniarstwo i Zdrowie Publiczne 2016, 6, 1, 69–76.
Wilder-Smith C.H., Olesen S.S., Materna A., Drewes A.M., Predictors of response to a low-FODMAP diet in patients with functional gastrointestinal disorders and lactose or fructose intolerance. AP&T 2017;45(8):1094-1106.

Autor merytoryczny: Mgr Monika Ostasz, Dietetyk