Rak trzustki - objawy, diagnostyka, profilaktyka

sobota 00:00 - 10.10.2015
Rak trzustki - objawy, diagnostyka, profilaktyka
Trzustka jest gruczołem położonym w tylnej części jamy brzusznej za żołądkiem, pomiędzy nerkami. Jej funkcja zewnątrz i wewnątrzwydzielnicza polega na wydzielaniu enzymów trawiennych i hormonów. Zbudowana jest z głowy, trzonu i ogona. Dominująca jej część (ok. 97%) składa się z pęcherzyków trzustkowych produkujących enzymy trawienne, które wydzielane są do dwunastnicy i biorą udział w procesie trawienia tłuszczy, białek i węglowodanów ze spożytych pokarmów. Pozostała część narządu składa się z wysp trzustkowych Largenhansa wydzielających insulinę i glukagon - substancje regulujące gospodarkę glukozy w komórkach organizmu.

Rak trzustki jest jednym z najbardziej agresywnych i najniebezpieczniejszych nowotworów. Choroba długo nie daje objawów, a te które występują są niespecyficzne. Z tego względu rak trzustki jest trudny do zdiagnozowania, ponadto słabo reaguje na leczenie. Nowe leki na raka trzustki przedłużają życie pacjentów zaledwie o kilka miesięcy. Rak trzustki charakteryzuje się wysoką śmiertelnością, wynikającą z faktu wykrycia choroby zazwyczaj w bardzo zaawansowanym stadium, kiedy obecne są już przerzuty, a guz jest nieoperacyjny. Osoby, u których zdiagnozowano raka trzustki żyją średnio pół roku, jedynie 6 proc. chorych przeżywa 5 lat. Po raku okrężnicy i żołądka jest to trzeci co do częstości występowania guz przewodu pokarmowego.

Nowotwory trzustki dotyczą w około 95% części zewnątrzwydzielniczej trzustki i są to gruczolakoraki najczęściej umiejscowione w głowie trzustki. W 5% przypadków wywodzą się z jej części wewnątrzwydzielniczej i nazywane są guzami neuroendokrynnymi trzustki.

Ryzyko zachorowania

Rak trzustki stanowi obecnie 3% wszystkich nowotworów złośliwych i zajmuje 4 miejsce pod względem przyczyn zgonu w USA. U 80% chorych z rakiem trzustki występuje cukrzyca. Zapadalność na raka trzustki stale wzrasta, obecnie wynosi około 200 tys. na rok w skali świata. Z uwagi na ekstremalnie dużą śmiertelność pacjentów z rakiem trzustki na całym świecie, nowotwór ten zajmuje w wielu krajach czwarte miejsce na liście najczęstszych przyczyn zgonów nowotworowych po raku płuc, sutka i jelita.

W 2003r. na raka trzustki w Polsce zachorowało i zmarło ponad 4000 osób, obecnie umieralność stale wskazuje tendencję wzrostową. Mężczyźni w równym stopniu co kobiety są narażeni na zachorowanie (8 przypadków na 100 tys. mężczyzn i 4-5 przypadków na 100 tys. kobiet).

Pomimo długoletnich badań przyczyny raka trzustki nie są do końca znane. Do głównych czynników ryzyka zaliczyć należy palenie papierosów (zwiększa ryzyko zachorowania 3 razy) oraz spożywanie alkoholu. Rozwojowi raka trzustki sprzyjają również niektóre schorzenia, między innymi cukrzyca, przewlekłe zapalenie trzustki, źle leczona choroba wrzodowa. Wpływ na zachorowanie ma nadmierne spożywanie węglowodanów i tłuszczów pochodzenia zwierzęcego.

Rak trzustki - czynniki ryzyka

U ok. 10% pacjentów rak trzustki rozwija się na podłożu predyspozycji genetycznych, co oznacza, że dziedziczymy skłonność do zachorowania na raka od naszych rodziców. W przypadku nowotworów uwarunkowanych genetycznie, rozwój choroby może następować w młodszym wieku.

Do kryteriów rozpoznania rodzinnej postaci raka trzustki zaliczamy:

  • Posiadanie przynajmniej 2 krewnych pierwszego stopnia z potwierdzonym rakiem trzustki
  • Posiadanie przynajmniej 3 krewnych drugiego stopnia z potwierdzonym rakiem trzustki
  • Posiadanie przynajmniej 1 spokrewnionej osoby, która zachorowała przed 50 rokiem życia.

W przypadku potwierdzenia powyższych kryteriów ryzyko zachorowania jest prawie 20-krotnie wyższe niż w całej populacji.

Pakiet badań genetycznych w kierunku nowotworów złośliwych

Jeżeli chcesz dowiedzieć się o własnym ryzyku zachorowania na raka trzustki, rozważ wykonanie badania genetycznego. Mutacja w genie CDKN2A wiąże się z 20% prawdopodobieństwem wystąpienia tego nowotworu.

Badanie wskaże poziom ryzyka związanego z zachorowaniem na:

raka trzustki

czerniaka

raka prostaty

raka płuca

raka nerki

raka tarczycy

raka jelita grubego

Dowiedz się więcej

Dotychczas nie wykryto genu, którego mutacje predysponowałyby specyficznie do raka trzustki. Ze zwiększonym ryzykiem rozwoju raka trzustki związane są wrodzone zespoły chorobowe: zespół Peutza-Jeghersa, wrodzone zapalenie trzustki, rodzinna postać raka trzustki, rodzinna postać raka sutka i jajnika.

Mutacje genu LKB1 w zespole Peutza-Jeghersa sprzyjają zachorowaniu na raka trzustki, piersi, jelita cienkiego, grubego żołądka, płuc jajnika i macicy.

W dziedzicznym raku piersi i jajnika mutacje genów BRCA1 i BRCA2 mogą predysponować oprócz raka trzustki do raka jelita grubego, prostaty i macicy.

W dziedzicznym raku jelita grubego wzrasta ryzyko zachorowania na raka trzustki, przewodu pokarmowego, macicy, jajnika i nowotwory układu moczowego za sprawą mutacji w genach MLH1 i MSH2.

Mutacje w genie CDKN2A są przyczyną rodzinnego zespołu czerniaka (zespół FAMMM), którego wystąpienie sprzyja również rozwojowi raka trzustki.

Do raka trzustki predysponuje również rodzinna polipowatość gruczolakowa ( mutacje genów APC, DCP4, ATM) oraz przewlekłe zapalenie trzustki ( mutacje w genie PRSS1, SPINK1) i dotyczy 5% pacjentów. Częstość występowania tego nowotworu w przypadku chorych na dziedziczną postać zapalenia trzustki wzrasta do 40%.

Powyższe dane wskazują, że aby uchronić się przed rakiem trzustki oprócz zdrowego stylu życia warto wykonać testy genetyczne w celu określenia ryzyka zachorowania, a zwłaszcza wtedy gdy podejrzewamy, że my lub ktoś bliski jest w grupie ryzyka.

Największym problemem w rozpoznaniu raka trzustki jest brak wczesnych objawów chorobowych. Ponadto objawy raka trzustki mogą być bardzo mylące i podobne do objawów innych schorzeń. W tym czasie guz może się znacznie rozrosnąć.

Rak trzustki - objawy

Do pierwszych objawów pojawienia się tego nowotworu należą: bóle grzbietu, bóle w nadbrzuszu i plecach, utrata łaknienia, nudności, wymioty, utrata masy ciała, żółtaczka. Dodatkowo mogą pojawić się biegunki, zaparcia, gorączka, anemia, nietolerancja glukozy, cukrzyca, obrzęki obwodowe, zakrzepowe zapalenie żył lub guz wyczuwalny w okolicach pępka. W ponad 20% przypadków rozpoznania raka trzustki choroba jest już bardzo zaawansowana a zmiany nowotworowe obejmują sąsiednie narządy.

Im wcześniej nowotwór jest rozpoznany, tym większe szanse osoby chorej na operację. Obecnie tylko 10 – 20% przypadków rozpoznanego raka trzustki kwalifikuje się do radykalnego usunięcia guza.

Badanie markera nowotworowego raka trzustki CA 19-9

CA 19-9 to marker nowotworowy, którego stężenie we krwi zwiększa się u chorych na raka trzustki. Jeżeli chcesz skontrolować swój stan zdrowia, wykonaj badanie w tym kierunku. Im wcześniej wykryty nowotwór, tym większa jest szansa na wyleczenie.

W ramach pakietu badamy:

poziom markera CA 19-9 we krwi

Dowiedz się więcej

Aby zdiagnozować raka trzustki wykonuje się:

  • ultrasonografię jamy brzusznej
  • tomografię komputerową jamy brzusznej, PET
  • badania endoskopowe oraz radiologiczne przewodu pokarmowego
  • badania biochemiczne krwi z oznaczeniem markera CA19-9.

W większości przypadków (około 80%) w momencie rozpoznania występuje już zaawansowane stadium choroby, a terapia obejmuje jedynie leczenie paliatywne poprawiające jakość życia i łagodzenie objawów choroby.

We wcześnie rozpoznanej chorobie wykonuje się operacyjne usunięcie guza i okolicznych węzłów chłonnych, wdraża się radio – i chemioterapię. Wykonuje się zabiegi operacyjne mające na celu odbarczenie dróg żółciowych. Wdraża się dietę wysokobiałkową, wysokokaloryczną, beztłuszczową; podaje się enzymy trzustkowe i w razie potrzeby stosuje się żywienie pozajelitowe.

Rokowanie w raku trzustki są złe, a długość życia osoby z rozpoznanym rakiem trzustki wynosi jedynie kilka miesięcy. Śmiertelność w dużym stopniu zależy od stopnia zaawansowania choroby. W przypadku wycięcia guza okres przeżycia wydłuża się do 5 lat (20-30%przypadków).

W Polsce umieralność na raka trzustki stale wykazuje tendencje wzrostową. Przebieg choroby jest bardzo szybki a średni czas przeżycia od jej rozpoznania wynosi tylko 6 miesięcy.

Profilaktyka raka trzustki obejmuje przede wszystkim rzucenie palenia tytoniu, stosowanie przyjaznej dla przewodu pokarmowego diety, utrzymywanie prawidłowej masy ciała oraz regularny wysiłek fizyczny. Niewskazane jest regularne spożywanie alkoholu, a u osób z zapaleniem przewlekłym trzustki zalecana jest całkowita abstynencja. Osoby z rodzinnym występowaniem raka trzustki oraz w przypadku podejrzenia wystąpienia któregokolwiek z wrodzonych zespołów genetycznych predysponujących do zachorowania na ten typ nowotworu, powinny wykonać testy genetyczne, określające ryzyko zachorowania na raka. Testy genetyczne pozwalają efektywnie wykryć mutacje genów zwiększających ryzyko wystąpienie raka trzustki. Jest to bardzo ważne, ponieważ wczesne określenie ryzyka pozwala kontrolować rozwój choroby, podjąć radykalną terapię i zwiększyć szanse chorego na przeżycie.

Statystyki:
0 komentarzy
7650 wyświetleń

Najnowsze komentarze

Brak komentarzy - skomentuj pierwszy!

Objawy

  • bóle w nadbrzuszu i plecach
  • utrata łaknienia, nudności, wymioty
  • blady i cuchnący stolec

Diagnostyka

  • USG oraz tomografia komputerowa jamy brzusznej
  • badanie endoskopowe przewodu pokarmowego
  • badania biochemiczne krwi z oznaczeniem markera CA19-9
  • badanie genetyczne

Badanie DNA

Nowotwory - kobiety

Świadomość o ryzyku nowotworu to Twoja przewaga! Wczesne działania profilaktyczne to istotne zmniejszenie ryzyka zachorowania.

Nowotwory - kobiety

• Dla kobiet po 20. roku życia, które chcą kontrolować ryzyko związane z potencjalnymi chorobami nowotworowymi

• Profilaktyka raka poprzez badania genetyczne pozwala na określenie ryzyka zachorowania na choroby nowotworowe i jego istotne ograniczenie

Test wskaże poziom ryzyka związanego z zachorowaniem na:

raka piersi

raka jajnika

raka tarczycy

raka trzustki

raka jelita grubego

raka nerki

czerniaka

raka płuc

Cena badania:

1 549 zł