Badania alergiczne z krwi - kiedy warto je wykonać?

poniedziałek 14:30 - 02.07.2018
Ocena Użytkowników (3 Ocen)
5.0
Badania alergiczne z krwi - kiedy warto je wykonać?
Gdy podejrzewamy, że pokarmy mogą nam szkodzić, warto wykonać badania alergiczne. Pozwolą one na stwierdzenie, które produkty możemy bezpiecznie spożywać, a które stanowią dla nas (czasem śmiertelne) zagrożenie.

Badania alergiczne - kiedy warto je wykonać?

Alergie rozwijają się po co najmniej jednym kontakcie z określonym produktem. Dopiero przy którymś z kolejnych kontaktów układu immunologicznego z pokarmem możliwe jest uczulenie związane z nadmierną produkcją przeciwciał i wytworzeniem reakcji alergicznej bądź zapalnej, w wyniku czego pojawiają się nieprawidłowe objawy. W zależności od objawów oraz mechanizmu immunologicznego wśród różnych nietolerancji pokarmowych wyróżnia się przede wszystkim natychmiastową alergię IgE-zależną.

W alergiach pokarmowych spożycie uczulającego pokarmu prowadzi do zwiększenia się stężenia immunoglobulin E, które wiążą się z alergenem i przyczyniają się do wydzielenia m.in. histaminy, która bezpośrednio odpowiada za objawy alergiczne. Intensywność objawów zależy od ilości spożytego alergenu - u dorosłych często potrzeba około 10 g pokarmu, zaś u dzieci wystarczają minimalne ilości. Dodatkowo u niektórych reakcję wyzwala dopiero połączenie spożycia pokarmu ze znaczną aktywności fizyczną.

Reakcja alergiczna prowadzi do wytworzenia miejscowych objawów takich jak:

  • zespół alergii jamy ustnej (pieczenie, szczypanie i obrzęk w obrębie jamy ustnej),
  • wymioty, zgaga, biegunki, mdłości,
  • bóle i wzdęcia brzucha.

Może dojść również do nasilenia chorób alergicznych:

Natomiast po przedostaniu się uczulającego składnika do krwioobiegu (zwykle po dwóch godzinach od spożycia) mogą wystąpić zaburzenia ciśnienia krwi lub wstrząs anafilaktyczny, który stanowi poważne zagrożenie dla życia.

Badania alergiczne warto więc wykonać w przypadku:

Jakie składniki są analizowane przez badania alergiczne?

Tym, co jest analizowane w ramach badań alergicznych, są alergeny pokarmowe. Mianem alergenu nazywa się białka, które mają zdolność do wyzwolenia reakcji uczuleniowej. Takie substancje mogą znajdować się w niemal każdym produkcie spożywczym, ale również występują alergeny wziewne, kontaktowe, czy też przedostające się do organizmu przez ugryzienia owadów (np. jad os).

Alergie pokarmowe natychmiastowe bardzo często są wyzwalane przez określone produkty, więc większość badań na alergie opartych o przeciwciała IgE diagnozuje jedynie reakcje w stosunku ograniczonej liczby produktów. Zwykle jednak pacjent podejrzewa alergię u siebie na konkretny produkt, co ułatwia przeprowadzenia testu alergicznego.

Najczęstszymi alergenami są białka znajdujące się w

  • mleku krowim,
  • jajach,
  • pszenicy,
  • soi,
  • rybach i owocach morza,
  • orzeszkach arachidowych i orzechach.

Rzadziej diagnozuje się alergeny z pomidora, selera, kiwi, banana, mango, innych nasiona roślin strączkowych (soczewicy, groszku), nasion (np. sezam), miodu i różnorodnych przyprawach. Badania alergiczne w kierunku alergii pokarmowej IgE-zależnej mogą analizować pojedynczy produkt bądź cały panel pokarmowy z różnymi ilościami alergenów.

Jakie wykonuje się badania alergiczne z krwi w alergiach pokarmowych?

Badania alergiczne z krwi w alergii pokarmowej o typie natychmiastowym polegają na pobraniu niewielkiej próbki krwi i pomiarze stężenia alergenowo-swoistych przeciwciał IgE.

Panele pokarmowe i pediatryczne wykonuje się przy zastosowaniu metody immunoenzymatycznej (ELISA), dzięki której możliwe jest zidentyfikowanie alergenów, które są przyczyną objawów alergicznych. Testy alergiczne z krwi w ramach panelu pokarmowego dostarcza informacji na temat 21 najczęstszych przyczyn alergii pokarmowych w populacji, zaś badanie w panelu pediatrycznym pozwala na wykrycie 28 najczęstszych alergenów powodujących uczulenia pokarmowe i wziewne wśród dzieci. Alergenami wziewnymi mogą być: pyłki roślin, roztocze kurzu domowego, naskórek zwierząt i zarodniki pleśni.

Badania alergiczne z krwi takie jak test ALEX opierają się na nowoczesnych technologiach molekularnych. Ten rodzaj badań umożliwia analizę w kierunku wielu alergenów, a dodatkowo pozwala wykryć dokładne cząsteczki białkowe odpowiadające za rozwój objawów. W przypadku testu ALEX badanych jest 156 alergenów (wziewnych, pokarmowych oraz jadu owadów) i 126 molekularnych komponentów. Dodatkowo testy molekularne dostarczają informacji o możliwym wystąpieniu alergii krzyżowych.

Badania alergiczne z krwi:

  • mogą być zlecone samodzielnie,
  • nie wymagają odstawienia leków,
  • dostarczają dokładnych informacji na temat alergenów,
  • pozwalają dostosować zalecenia do danego pacjenta,
  • badają ryzyko alergii krzyżowych,
  • mogą być wykonane również przez osoby z anafilaksją w historii chorobowej,
  • analizują wiele alergenów jednocześnie.

Sprawdź cenę testów alergicznych ❱

Pakiet badań alergicznych

Z alergiami wiązane są takie objawy jak katar, łzawienie, kichanie, kaszel, wysypka, bóle brzucha, wzdęcia, biegunki czy wymioty. Jeżeli takie dolegliwości występują u Ciebie, wykonaj test pod kątem alergii.

Sprawdź dostępne testy alergiczne

Inne dostępne badania alergiczne

W reakcjach natychmiastowych badania alergiczne wykonuje się również innymi metodami niż z krwi. Większość z nich jest jednak bezpieczna jedynie w sytuacji, gdy pacjentowi nie zagraża wstrząs anafilaktyczny, a dodatkowo są one przeprowadzane pod opieką lekarza-alergologa i pielęgniarki.

Wśród badań alergicznych znajdują się m.in.:

  • testy skórne,
  • testy eliminacyjne,
  • testy prowokacyjne.

Testy skórne punktowe to prawdopodobnie najczęściej wykonywane badania alergiczne w alergii natychmiastowej. Przed wykonaniem tego typu badania zaleca się odstawienie leków antyhistaminowych na dwa tygodnie. Na przedramię nakładane są roztwory alergenów, roztwór histaminy (kontrola dodatnia) i sól fizjologiczną (kontrola ujemna) - w miejscu nałożenia roztworów wykonuje się nakłucie. Następnie po 20 minutach odczytywany jest wynik. O alergii na konkretny alergen świadczy rumień i bąbel o wielkości zbliżonej lub większej w porównaniu do odczynu w miejscu nałożenia histaminy.

Jeżeli o wywołanie reakcji alergicznej podejrzewany jest konkretny produkt, można przeprowadzić próbę eliminacji, czyli wykluczenie na co najmniej 2 tygodnie podejrzanego alergenu z diety i obserwowanie, czy objawy ustąpiły. W restrykcyjnych wersjach prób eliminacyjnych zaleca się spożywanie tylko tych pokarmów, które bardzo rzadko wywołują reakcję uczuleniową. Jeżeli w jej trakcie objawy nie ustąpiły, świadczy to, że przyczyn objawów nie należy szukać w nadwrażliwości na pożywienie.

Testy prowokacyjne są badaniami alergicznymi, które zaleca się wykonywać w ramach hospitalizacji ze względu na ryzyko pojawienia się niebezpiecznych objawów. Po diecie eliminacyjnej pacjentowi podaje się pojedynczy alergen (najlepiej w postaci kapsułki) i obserwuje objawy. W zależności od rodzaju występujących objawów zaleca się zwiększanie ilości alergenu co 30-60 minut lub co 24 godziny. Natomiast jako złoty standard zaleca się podawanie kapsułek z alergenem w taki sposób, żeby ani pacjent ani lekarz nie wiedzieli, czy kapsułka zawiera alergen czy placebo.

Żywienie i leczenie po badaniach alergicznych

Badania alergiczne mają na celu wykazanie, które produkty stanowią zagrożenie dla zdrowia badanej osoby. Na ich podstawie wdrażana jest bezpieczna dieta, która pozwoli na uniknięcie dolegliwości i ewentualnych powikłań.

W alergii IgE-zależnej stosuje się jedynie dietę eliminacyjną przez dłuższy okres - są to minimum 2-3 lata. Zaleca się całkowicie wykluczyć alergen na ten czas, a później przeprowadzić ponowne badania alergiczne. Znaczna ilość dzieci wyrasta z alergii - w przypadku uczulenia na białka mleka krowiego lub jaj dochodzi do tego w 80-90%, a w przypadku orzeszków ziemnych w 20%. Niestety u wielu osób alergie pokarmowe zostaną z nimi do końca życia.

W określonych przypadkach lekarz prowadzący może zalecić immunoterapię alergenową. Polega ona na podawaniu dokładnie określonych dawek alergenu, aby wytworzyć tolerancję układu immunologicznego. Stosuje się również objawowe leczenie lekami antyhistaminowymi, glikokortykosteroidami lub adrenaliną w przypadku anafilaksji.

Alergicy powinni również pamiętać o możliwości wystąpienia tzw. alergii krzyżowych. Dochodzi do nich w wyniku pomyłki układu immunologicznego - alergen jest mylony z inną substancją, jeżeli ich budowa chemiczna jest w 70% identyczna. W ten sposób objawy mogą pojawić się po kontakcie z inną substancją niż ta, na którą dana osoba jest uczulona. Najczęstszymi alergiami krzyżowymi są: pyłki brzozy z selerem i jabłkiem, roztocza ze ślimakami lub skorupiakami, sierść kotów z wieprzowiną, jaja kurze z mięsem drobiowym lub pierzem czy też mleko krowie z mlekiem kozim. Warto więc dokładnie dowiedzieć się, jakie alergie krzyżowe mogą wystąpić w przypadku własnej alergii, aby uniknąć przypadkowego narażenia się na objawy.

Badania alergiczne z krwi, skórne, eliminacyjne czy prowokacyjne to sposób na znalezienie przyczyny swoich problemów, a także możliwość stworzenia dla siebie diety bezpiecznej, która chroni przed nieprzyjemnymi objawami, które mogą czasem zagrażać naszemu zdrowiu lub nawet życiu.

Aktualizacja: 2018-11-13

Bibliografia:

  1. Balińska-Miśkiewicz W.: Molecular diagnosis of food allergy--do we know more? Postępy Hig Med Dosw (Online). 2014 Jun 9;68:754-67.
  2. Bochenek A.: Alergia pokarmowa. Nowa Medycyna 10/1999.
  3. Chinthrajah R.S.: Diagnosis of Food Allergy. Pediatr Clin North Am. 2015 Dec;62(6):1393-408.
  4. Hoffmann-Sommergruber K., Pfeifer S., Bublin M.: Applications of Molecular Diagnostic Testing in Food Allergy. Curr Allergy Asthma Rep. 2015 Sep;15(9):56.
  5. Human Nutrition, edited by Catherine Geissler, Hilary Powers, Elsevier 2011.
  6. M. Jarosz, J. Dzieniszewski (red.). Alergie pokarmowe. PZWL. Warszawa, 2005.
  7. Sicherer S.H., Sampson H.A. Food allergy: Epidemiology, pathogenesis, diagnosis, and treatment. J Allergy Clin Immunol. 2014 Feb;133(2):291-307; quiz 308.
  8. Turnbull J.L., Adams H.N., Gorard D.A.: Review article: the diagnosis and management of food allergy and food intolerances. Aliment Pharmacol Ther. 2015 Jan;41(1):3-25.
  9. Wagner A.: Znaczenie determinant węglowodanowych (CCD) w diagnostyce alergii krzyżowej. Alergia, 2013, 3: 36-38.
Statystyki:
0 komentarzy
1229 wyświetleń

Najnowsze komentarze

Brak komentarzy - skomentuj pierwszy!

Test alergiczny ALEX

  • Celem badania jest ustalenie indywidualnego profilu uczuleniowego osoby badanej z wykluczeniem reakcji krzyżowych
  • Test opiera się na nanotechnologii, dzięki której możliwy jest równoczesny pomiar całkowitej IgEi IgE swoistej w stosunku do 282 ekstraktów alergenowych i alergenów molekularnych
  • Laboratorium odpowiedzialne : Diagnostyka sp. z o.o.

Test wskaże poziom ryzyka związanego z zachorowaniem na:

na jad owadów

na sierść zwierząt

na mikroorganizmy i zarodniki pleśni

pokarmowych

na rośliny i pyłki roślin

Cena badania:

1 099 zł