Choroba Hashimoto - przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie

czwartek 07:17 - 03.08.2017
Choroba Hashimoto - przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie
Choroba Hashimoto jest schorzeniem autoimmunologicznym, czyli związanym z nieprawidłowym funkcjonowaniem naszego układu odpornościowego. Jest to najczęściej występujący rodzaj zapalenia tarczycy i najczęstsza przyczyna pierwotnej niedoczynności tego gruczołu.

Choroba Hashimoto - na czym polega i jakie są jej przyczyny?

Tarczyca jest nieparzystym gruczołem zlokalizowanym poniżej krtani - jest on ogromnie ważny dla prawidłowego funkcjonowania całego organizmu. Jeżeli działanie tarczycy jest zaburzone, u chorego mogą pojawiać się różnorodne objawy, takie jak zaburzenia rytmu serca, suchość skóry, spowolnienie pracy jelit, spowolnienie funkcji intelektualnych, niedokrwistość, wypadanie włosów czy zaburzenia miesiączkowania. Gruczoł tarczowy odpowiedzialny jest za wytwarzanie hormonów - tyroksyny (T4), trójjodotyroniny (T3) i kalcytoniny. Za pracę tarczycy odpowiada natomiast wydzielany przez przysadkę mózgową hormon tyreotropowy (TSH).

Jednym z najczęstszych schorzeń związanych z nieprawidłową czynnością tarczycy jest choroba Hashimoto, czyli przewlekłe limfocytowe zapalenie gruczołu tarczowego - szacuje się, że choroba ta dotyka 5% kobiet i 1% mężczyzn i najczęściej rozwija się u osób po 45. roku życia. Na przestrzeni ostatnich lat znacznie wzrosła jednak liczba wykrywanych przypadków tego schorzenia u osób młodszych.

Zapalenie tarczycy Hashimoto jest chorobą o podłożu autoimmunologicznym, czyli ściśle związaną z układem odpornościowym. Do jej rozwoju dochodzi wtedy, gdy nasz układ immunologiczny zamiast zapobiegać infekcjom wytwarza komórki odpornościowe skierowane przeciwko tarczycy, prowadząc do powstania stanu zapalnego tego gruczołu. Przyczyny tych zaburzeń funkcjonowania układu odpornościowego nie zostały dotychczas poznane, ale specjaliści wskazują, że najprawdopodobniej kluczowe znaczenie mają predyspozycje genetyczne czy takie czynniki jak stres. Choroby autoimmunologiczne mają tendencję do wspólnego występowania, w niektórych przypadkach więc zdarza się, że u osób z chorobą Hashimoto rozwijają się inne schorzenia tego typu (takie jak na przykład celiakia, IgG zależne nietolerancje pokarmowe, łuszczyca czy choroba Addisona) - zachorowanie na jedną z tych chorób nie decyduje jednak o zachorowaniu na drugą.

Jakie objawy występują w przebiegu choroby Hashimoto?

Sama choroba Hashimoto jest schorzeniem bezobjawowym - występujące symptomy wynikają z niedoczynności lub nadczynności tarczycy. Zapalenie tarczycy Hashimoto prowadzi bowiem do rozwoju i nasilenia niedoczynności tarczycy (nie musi się tak jednak stać we wszystkich przypadkach). U niektórych chorych niedoczynność poprzedzona jest krótkotrwałym okresem nadczynności tarczycy. Niedoczynnością tarczycy nazywany jest taki stan, gdy gruczoł ten produkuje zbyt małą ilość hormonów. Nadczynność tarczycy pojawia się natomiast wtedy, gdy hormonów tych jest zbyt dużo.

W większości przypadków rozpoznanie choroby Hashimoto następuje dopiero wtedy, gdy schorzenie jest już zaawansowane - czyli gdy występuje niedoczynność tarczycy. U chorych obecne są wtedy takie objawy jak zawroty głowy, zaburzenia miesiączkowania, trudności z zajściem w ciążę, bóle mięśni, sztywność i bóle stawów, przewlekłe zmęczenie, problemy z oddychaniem, nadmierna senność, zaparcia, suchość skóry, łamliwość i suchość włosów, obrzęki podskórne, stałe odczuwanie zimna, spadek koncentracji, przybieranie na wadze pomimo braku apetytu, a także pogorszenie nastroju i samopoczucia psychicznego.

Nadczynność tarczycy objawia się natomiast spadkiem masy ciała, zwiększoną potliwością, drżeniem rąk, bezsennością, kołataniem serca, uczuciem gorąca, przewlekłym zmęczeniem, zaburzeniami miesiączkowania, wytrzeszczem oczu, zaburzeniami nastroju czy lekkim zaczerwienieniem twarzy oraz szyi.

Choroba Hashimoto może prowadzić również do groźnych powikłań, ponieważ uznaje się ją za czynnik ryzyka rozwoju nowotworu złośliwego - pierwotnego chłoniaka tarczycy. Nowotwór ten jest jednak następstwem zapalenia tarczycy Hashimoto w bardzo nielicznych przypadkach.

Jak zdiagnozować chorobę Hashimoto?

Pakiet badań w kierunku nietolerancji pokarmowych

U osób z chorobą Hashimoto częściej rozwijają się nietolerancje pokarmowe - jeżeli podejrzewasz te schorzenia u siebie, wykonaj badanie w kierunku nietolerancji najpowszechniejszych produktów spożywczych.

Dostępne testy na nietolerancje pokarmowe to:

IMMUNOdiagDIETA - 44 alergeny IgG4

IMMUNOdiagDIETA - 88 alergenów IgG4

IMMUNOdiagDIETA - 280 alergenów IgG4

Dowiedz się więcej

Do rozpoznania choroby Hashimoto przyczynia się badanie palpacyjne, badania krwi oraz badanie USG gruczołu tarczowego. Badanie palpacyjne przeprowadzane jest przez lekarza endokrynologa, dzięki temu badaniu może on przez dotyk ocenić budowę tarczycy - w przebiegu choroby Hashimoto gruczoł ten często ulega zmniejszeniu.

Badania krwi polegają natomiast na pomiarze w niej stężenia przeciwciał tarczycowych anty-TPO, stężenia hormonu TSH oraz hormonów tarczycy FT3 i FT4. Przeciwciała anty-TPO to przeciwciała skierowane przeciwko peroksydazie tarczycowej i ich znacznie podwyższony poziom jest charakterystyczny dla zapalenia typu Hashimoto. W przebiegu tego schorzenia miano przeciwciał anty-TPO wynosi zazwyczaj co najmniej 500 (a często jest to kilka tysięcy) - niższe miano jest nieswoiste i może występować w przebiegu innych chorób. U niektórych osób z chorobą Hashimoto miano tych przeciwciał jest jednak niskie, co związane jest z niewielkim nasileniem procesu zapalnego lub z końcowym stadium schorzenia (gdy doszło do zniszczenia tkanki tarczycowej i proces zapalny zaczął wygasać).

Pomiar stężenia hormonów TSH i hormonów FT3 i FT4 pozwala z kolei na ocenę występowania nadczynności lub niedoczynności tarczycy. Poziom TSH powyżej normy z jednoczesnym obniżeniem stężenia hormonów FT4 i FT3 świadczy o niedoczynności tarczycy. Na nadczynność tarczycy natomiast wskazuje obniżone stężenie TSH przy jednocześnie podwyższonym poziomie hormonów FT4 i FT3.

Badanie USG tarczycy umożliwia natomiast dokładną ocenę rozmiarów tego gruczołu, a także wykrycie obecności zmian w jego strukturze. O chorobie Hashimoto świadczy hypoechogeniczny miąższ w USG. Jeżeli w tarczycy znajdują się zmiany ogniskowe (tzw. guzki), lekarz zleca dodatkowo biopsję cienkoigłową w celu ustalenia ich charakteru.

Leczenie stosowane w przebiegu choroby Hashimoto

Osoby z chorobą Hashimoto powinny pozostawać pod stałą opieką endokrynologa. W przypadku tego schorzenia leczone są jego skutki, a nie przyczyny - lekarz zaleca więc leczenie występującej nadczynności lub niedoczynności tarczycy. Prawidłowe wyrównanie tych schorzeń lekami skutkuje ustąpieniem objawów występujących w ich przebiegu. Czasami zdarza się, że u danego pacjenta stężenie hormonów FT3, FT4 i TSH jest prawidłowe, a występuje nieznacznie podwyższone miano przeciwciał anty-TPO i niewielkie zmiany w badaniu USG - wtedy należy jedynie systematycznie kontrolować sytuację.

Choroba Hashimoto na nietolerancje pokarmowe

Wielu pacjentów z zapaleniem typu Hashimoto próbuje leczyć występującą chorobę dietą - coraz częściej słyszy się, że osoby chore powinny wyeliminować z jadłospisu produkty zawierające gluten czy też produkty mleczne. Wynika to z tego, że choroby autoimmunologiczne często współistnieją ze sobą - u osób chorych na Hashimoto częściej więc stwierdza się takie schorzenia jak celiakia (trwała nietolerancja glutenu związana z uwarunkowaniami genetycznymi) czy nietolerancje pokarmowe IgG zależne. Przed wyeliminowaniem danego produktu lub grupy produktów z diety warto się jednak upewnić, że dana nietolerancja na pewno rozwinęła się w naszym organizmie - jest to możliwe dzięki przeprowadzeniu odpowiednich badań.

W diagnostyce celiakii bardzo przydatne są testy serologiczne (polegające na pomiarze stężenia charakterystycznych dla celiakii przeciwciał EmA, tTG i DGP), biopsja kosmków jelita cienkiego czy badanie genetyczne. Nietolerancje IgG zależne można natomiast wykryć przy pomocy badań pozwalających na pomiar stężenia tych przeciwciał we krwi - ich poziom znacznie wzrasta w przebiegu nietolerancji tego typu. Potwierdzenie występowania danej nietolerancji pokarmowej jest wskazaniem do wykluczenia nietolerowanego produktu z diety. W przypadku potwierdzenia celiakii należy stosować dietę bezglutenową już do końca życia, w przypadku nietolerancji pokarmowych IgG zależnych wystarczy czasowa eliminacja szkodliwego produktu z jadłospisu.

Statystyki:
0 komentarzy
48 wyświetleń

Najnowsze komentarze

Brak komentarzy - skomentuj pierwszy!

IMMUNOdiagDIETA - 44 alergeny IgG

Pakiet badań IMMUNOdiagDIETA to nowoczesny test pozwalający na określenie nietolerowanych przez organizm produktów pokarmowych

IMMUNOdiagDIETA - 44 alergeny IgG

  • Pakiet badań IMMUNOdiagDIETA to nowoczesny test pozwalający na określenie nietolerowanych przez organizm produktów pokarmowych
  • Wynik badania umożliwi wdrożenie odpowiedniej diety eliminacyjnej lub rotacyjnej w celu poprawy stanu zdrowia i samopoczucia

Test wskaże poziom ryzyka związanego z zachorowaniem na:

nietolerancji pokarmowych zależnych od przeciwciał IgG/IgG4

Cena badania:

419 zł